Veilig zwemmen in buitenwater. Kinderen die zonder zorgen in de tuin of zandbak spelen. Groenten uit de moestuin en eieren van eigen kippen kunnen eten. Daarvoor maken Tania Heimans (PRO), Mireille Louwerens (BurgerBelangen) en Eline Rood (VoorWaards) zich sterk. Bijna drie jaar na hun motie ‘Schone en Gezonde Hoeksche Waard’ roepen zij het college opnieuw op om het eiland beter te beschermen tegen schadelijke stoffen, zoals de voortdurende uitstoot van PFAS door Chemours.
De drie fractievoorzitters stellen schriftelijke vragen en spreken vanuit hun politieke verantwoordelijkheid. Maar ook vanuit hun persoonlijk betrokkenheid als moeders en twee van hen ook als oma’s.
“Een duik op een warme dag, kinderen die lekker buiten spelen, een eitje van je eigen kippen: dat moet veilig kunnen”, zegt Tania Heimans. “We willen kunnen vertrouwen op schoon water, schone lucht en een gezonde bodem. Daar moet de overheid zich hard voor maken.”
Gezondheid vraagt om actie
Berichten over tien chemische stoffen boven de norm in de Binnenmaas en over PFAS in grond- en oppervlaktewater baren de fractievoorzitters zorgen. Volgens het RIVM krijgen mensen in Nederland gemiddeld al via voedsel en drinkwater meer PFAS binnen dan de gezondheidskundige grenswaarde. PFAS kunnen het immuunsysteem aantasten, de ontwikkeling van het ongeboren kind schaden en het risico op bepaalde vormen van kanker verhogen. Ook de cocktail van diverse chemische stoffen in het milieu kan schadelijk zijn.
“Dit raakt aan onze gezondheid en aan kinderen die nog geboren moeten worden”, zegt Heimans. “Als Hoeksche Waard kunnen we laten zien hoe je samen paal en perk stelt aan vervuiling. We hoeven niet lijdzaam toe te kijken. Grote bedrijven mogen hun winsten niet behalen ten koste van onze leefomgeving, waarbij inwoners en toekomstige generaties de rekening krijgen. Ons eiland verdient bescherming.”
De gemeenteraad nam de motie in december 2023 met grote meerderheid aan. Die vraagt om een samenhangend beeld van water, bodem en lucht, zodat duidelijk wordt waar maatregelen nodig zijn. Volgens de indieners is die opdracht onvoldoende uitgevoerd, terwijl het college de motie wel als afgedaan heeft aangemerkt.
Mireille Louwerens (BurgerBelangen): “De gemeente heeft een zorgplicht: het bieden van een veilige, schone en gezonde leefomgeving voor iedereen in onze dorpen en buurtschappen. Wij verwachten van het college een actieve en menselijke aanpak als betrouwbare lokale overheid, nu en in de toekomst.”
Ook de vervuiling van het grondwater bij Chemours baart zorgen, omdat nabijgelegen drinkwaterbronnen mede het oosten van de Hoeksche Waard van water voorzien. De fractievoorzitters willen dat deze bronnen ook voor toekomstige generaties goed beschermd blijven.
Eline Rood (VoorWaards): “Wij hebben de wethouder meerdere malen gevraagd om ons drinkwater te onderzoeken, omdat Evides aangaf hier ook PFAS in aan te treffen. En als mede-eigenaar van dit drinkwaterbedrijf hebben wij daar een taak in. Maar acties blijven helaas uit en er wordt alleen verwezen naar websites van derden.”
Samen ons eiland beschermen
De drie partijen willen ook de landbouwgrond beschermen. “Onze boeren hebben schoon water en een gezonde bodem nodig”, laten de drie fractievoorzitters weten. “Zij verdienen een overheid die naast hen staat. Als industriële vervuiling ons eiland bereikt, moeten we de veroorzakers aanspreken. De vervuiler betaalt.”
De gemeente heeft juridische mogelijkheden om Chemours aan te spreken, maar heeft geen procedure gestart. De fractievoorzitters willen dat het college die mogelijkheden benut en samen met andere overheden optreedt.
Inwoners kunnen zich aansluiten bij de collectieve rechtszaak van Stichting PFAS Vrij Green Claim tegen Chemours. Die richt zich op het stoppen van PFAS-uitstoot, het opruimen van vervuiling en schadevergoeding. “Als de gemeente zelf niet naar de rechter wil stappen, kunnen we als inwoners het goede voorbeeld geven”, is een tip die de drie politica geven. “Samen komen we op voor onze gezondheid en het eiland dat we willen doorgeven.” Aanmelden en de deelnamevoorwaarden bekijken kan via www.pfasvrij.org/doe-mee.